ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΦΟΡΗΤΩΝ ΗΛΕΚΤΡΙΚΩΝ
ΣΤΗΛΩΝ

ΧΩΡΑ
ΟΛΛΑΝΔΙΑ
ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ
Το Stichting Batterijen (STIBAT) ιδρύθηκε με στόχο να μπορέσουν οι Ολλανδοί κατασκευαστές και εισαγωγείς να καλύψουν τις νομικές υποχρεώσεις τους για την συλλογή και ανακύκλωση χρησιμοποιημένων μπαταριών.
Τυποι μπαταριων
Μικρές μπαταρίες (υπεύθυνο για τη συλλογή και ανακύκλωση μπαταριών που ζυγίζουν μέχρι ένα κιλό)
Ποσοστα ανακυκλωσης
Τα ποσοστά συλλογής για το 2001 έφτασαν το 70%. Το ποσοστό αυτό φαίνεται να σταθεροποιείται σε αυτά τα επίπεδα κατά τη διάρκεια των τελευταίων ετών.
Εθνικη Νομοθεσια
Διάταγμα περί μπαταριών 1993/1995
Νομικη μορφη του φορεα συλλογης και ανακυκλωσης
Το Stibat εκτελεί ένα ενιαίο πλάνο συλλογής και ανακύκλωσης για λογαριασμό των κατασκευαστών και εισαγωγέων μπαταριών. Η συμμετοχή των εταιριών στο Stibat αποτελεί και την συμμόρφωσή τους με τις ισχύουσες διατάξεις του Διατάγματος για την Απόρριψη των Μπαταριών, σύμφωνα με το οποίο καθίστανται υπόχρεοι για την ανακύκλωση των μπαταριών που θέτουν στην αγορά, όταν οι μπαταρίες φθάσουν στο τέλος του κύκλου ζωής τους. Μετά το πρώτο Διαχειριστικό Σχέδιο του Stibat (1995-1998), το Σχέδιο Εφαρμογής του Stibat II (1998-2003) εγκρίθηκε από τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Χωροταξίας το 1999. Σύμφωνα με την έγκριση του σχεδίου, μέχρι το 2003 το 90% όλων των απορριπτόμενων μπαταριών θα πρέπει να συλλέγονται χωριστά. Εγκρίθηκε επίσης και μια νέα μέθοδος για την εκτίμηση του ρυθμού συλλογής, η οποία δημιουργήθηκε με την συνεργασία της Stibat, του Εθνικού Ινστιτούτου για τη Δημόσια Υγεία και το Περιβάλλον (RIVM) και το αρμόδιο Υπουργείο Περιβάλλοντος και Χωροταξίας.
Δραστηριoτητες
Συλλογή:Η συλλογή πραγματοποιείται από τους Δήμους και τα σχολεία. Οι Ολλανδικοί Δήμοι είναι αρμόδιοι για τη χωριστή συλλογή των μικρών χημικών αποβλήτων (small chemical waste -SCW), τα οποία περιλαμβάνουν και τις μπαταρίες. Υπάρχουν αρκετά διαφορετικά συστήματα συλλογής, σύμφωνα με τις σχετικές εκθέσεις των Δήμων. Σε ορισμένους Δήμους οι πολίτες μπορούν να χρησιμοποιήσουν το λεγόμενο "πράσινο κουτί", ενώ σε άλλες υπάρχει το "χημικό αυτοκίνητο" ("chemocar"), ενώ τέλος σε άλλους δήμους οι πολίτες φέρνουν τις μπαταρίες τους στο δημοτικό χώρο απόρριψης μικρών χημικών αποβλήτων. Το Stibat επίσης προσφέρει επιπλέον σημεία συλλογής εντός των ορίων των πόλεων, ούτως ώστε να υποστηρίξει τα υφιστάμενα δημοτικά συστήματα.
Η αλυσίδα λιανικής αποτελεί ένα ακόμη σημαντικό επικουρικό κανάλι συλλογής μεταχειρισμένων μπαταριών στην Ολλανδία. Σε πολλά super market, καταστήματα φωτογραφικών ειδών, παιχνιδιών, ηλεκτρονικών ειδών, οικιακών συσκευών κλπ., οι καταναλωτές μπορούν να απορρίπτουν σε ειδικούς κάδους τις χρησιμοποιημένες μπαταρίες τους. Ακόμη, συλλογή μπαταριών οργανώνεται και από πολλά δημοτικά σχολεία. Ακόμα και εγκαταστάσεις αναψυχής γίνονται ολοένα και περισσότερο περιβαλλοντικά ευαίσθητες, προσφέροντας στους πελάτες τους ειδικά σημεία όπου μπορούν να απορρίψουν τις μπαταρίες τους. Οι μπαταρίες που απορρίπτονται στους κάδους, συλλέγονται στη συνέχεια από εγκεκριμένους εργολάβους της Stibat. Οι εργολάβοι αυτοί συλλέγουν τις μπαταρίες από όλους τους Ολλανδικούς δήμους και τις οδηγούν σε ειδικούς χώρους προσωρινής αποθήκευσης. Εκεί πραγματοποιείται ένας προκαταρτικός έλεγχος και στη συνέχεια οι μπαταρίες πακετάρονται σε ειδικούς πλαστικούς κάδους και οδηγούνται στην εθνική κεντρική μονάδα, η οποία είναι και η μονάδα διαλογής της Stibat.
Διαλογή:Όλες οι συλλεγχθείσες μπαταρίες που οδηγούνται στην εθνική κεντρική μονάδα ζυγίζονται και καταγράφεται το συνολικό τους βάρος. Στη συνέχεια, γίνεται διαλογή ανάλογα με το μέγεθος και τον τύπο των μπαταριών, προκειμένου να διευκολυνθεί η περαιτέρω επεξεργασία τους. Η διαλογή χωρίζει τις μπαταρίες σε αρκετά ξεχωριστά ρεύματα, το μεγαλύτερο των οποίων (περίπου 60% του συνόλου των μπαταριών που συλλέγονται) είναι οι κλασικές κυλινδρικές μπαταρίες (AAA, AA, C και D). Οι κυλινδρικές μπαταρίες στη συνέχεια διαχωρίζονται ανάλογα με τη χημική τους σύσταση, όπως: αλκαλικές, αλκαλικές UV (χωρίς μόλυβδο), μπαταρίες ψευδαργύρου, νικελίου-καδμίου /νικελίου μετάλλου υδριδίου, και μπαταρίες υδραργύρου. Τα διαχωρισμένα αυτά καθαρά ρεύματα μπαταριών ακολουθούν τα κριτήρια αποδοχής των ειδικών ανακυκλωτών. Άλλα ειδικά ρεύματα μπαταριών είναι οι μπαταρίες αυτοκινήτων (συσσωρευτές), συσκευές που περιέχουν μπαταρίες, μπαταρίες από φωτογραφικές μηχανές τύπου Polaroid, ρυπασμένες μπαταρίες, πακέτα επαναφορτιζόμενων, μπαταρίες με σιδερένιες απολήξεις κλπ. Όλες αυτές οι μπαταρίες διαχωρίζονται επίσης ανάλογα με την χημική τους σύσταση, προκειμένου να αποσταλούν στις ειδικές εγκαταστάσεις ανακύκλωσης, οι περισσότερες των οποίων βρίσκονται στο εξωτερικό.
Μεταφορά στις εγκαταστάσεις ανακύκλωσης: Όλες οι μπαταρίες που διαχωρίζονται στο σταθμό διαλογής στέλνονται σε ειδικές εγκαταστάσεις ανακύκλωσης της Δυτικής Ευρώπης, οι οποίες ανακτούν τα μέταλλα από τις μπαταρίες.
Ανάκτηση/ανακύκλωση: Όλες οι συλλεχθείσες μπαταρίες ανακυκλώνονται σε διάφορες εγκαταστάσεις ανακύκλωσης στη Δυτική Ευρώπη. Για παράδειγμα, οι μπαταρίες ψευδαργύρου ανακυκλώνονται από την εταιρία Nedstaal στην Ολλανδία. Μπαταρίες που περιέχουν μόλυβδο προωθούνται στην Βελγική Εταιρία Campine στο Beerse. Οι μπαταρίες νικελίου-μετάλλου, νικελίου-μετάλου υδριδίου καθώς και ιόντων λιθίου (που είναι όλες επαναφορτιζόμενες μπαταρίες), ανακυκλώνονται στο Γαλλικό εργοστάσιο της SNAM στη Λυών. Οι κομβιόσχημες μπαταρίες ανακυκλώνονται από την Ελβετική εταιρία Batrec. Κατά τη διαδικασία της ανακύκλωσης ανακτώνται τα ακόλουθα μέταλλα: ψευδάργυρος, ατσάλι, νικέλιο, κάδμιο, μόλυβδος και μαγνήσιο. Η σκωρία που απομένει χρησιμοποιείται στην ασφαλτόστρωση δρόμων.
Οικονομικα στοιχεια
εσοδα - εξοδα
Έσοδα: Τα έσοδα της Stibat προέρχονται από τα τέλη για απόρριψη των μπαταριών, τα οποία καταβάλλονται από τα μέλη της. Τα τέλη αποτελούν ένα προκαθορισμένο ποσό για κάθε τύπο μπαταρίας. Χρησιμοποιούνται μέθοδοι αυστηρής παρακολούθησης και ελέγχου προκειμένου να διασφαλίζεται η επάρκεια των εισπραττομένων τελών ούτως ώστε να επιτυγχάνεται ισορροπία μεταξύ εσόδων και εξόδων.
Έξοδα: Τα έξοδα της Stibat αφορούν κατά βάση τα κόστη συλλογής, μεταφοράς, διαλογής και ανακύκλωσης. Τέλος, υφίστανται και κόστη που αφορούν στην τακτή διεξαγωγή εκστρατειών ενημέρωσης του κοινού, με στόχο την αύξηση του ποσοστού συμμετοχής και κατά συνέπεια συλλογής.
Επικοινωνιακές δραστηριότητες
"'Αδειες μπαταρίες? Φέρτε τις εδώ!" είναι το σλόγκαν της εκστρατείας εθνικής εμβέλειας που διεξάγει η Stibat καθ' όλη τη διάρκεια του έτους. Στόχος της εκστρατείας είναι να ευαισθητοποιήσει το κοινό, κινητοποιώντας το να απορρίπτει τις μπαταρίες στα ειδικά σημεία συλλογής, ενημερώνοντάς το παράλληλα για τον τρόπο που λειτουργεί το σύστημα καθώς και για τα σημεία στα οποία μπορούν οι πολίτες να απορρίπτουν τις μπαταρίες τους προκειμένου αυτές να οδηγηθούν προς ανακύκλωση. Η εκστρατεία περιλαμβάνει διαφημιστικά σποτς στο ραδιόφωνο και την τηλεόραση, καταχωρήσεις σε εφημερίδες και περιοδικά καθώς και αφίσες στα μέσα μαζικής μεταφοράς (τραμ, τρένα, μετρό). Παράλληλα, ειδικά προγράμματα ενημέρωσης λαμβάνουν χώρα, τα οποία απευθύνονται σε συγκεκριμένες πληθυσμιακές ομάδες (π.χ. σχολεία, ξενοδοχεία, δίκτυα λιανικής κλπ.)